Rối loạn cương dương là gì? Nam giới cần đối mặt thế nào

Rối loạn cương dương là tình trạng nam giới thường xuyên khó đạt hoặc khó duy trì độ cương đủ để quan hệ tình dục thỏa mãn, kéo dài trong nhiều tuần đến nhiều tháng. Đây là vấn đề y khoa phổ biến, tăng dần theo tuổi, có thể điều trị được trong phần lớn trường hợp, và quan trọng hơn, đôi khi là tín hiệu sớm của bệnh tim mạch hay tiểu đường. Đối mặt đúng cách nghĩa là hiểu vấn đề, đi khám, điều trị nguyên nhân và giữ sự kết nối với người bạn đời thay vì im lặng chịu đựng.

Thế nào thì được coi là rối loạn cương

Ai cũng có lúc "trục trặc": sau một ngày làm việc kiệt sức, sau khi uống rượu, khi lo lắng với bạn tình mới. Những lần này không phải là bệnh. Rối loạn cương dương được nghĩ tới khi:

• Khó khăn xảy ra thường xuyên, không chỉ thỉnh thoảng.
• Kéo dài nhiều tuần hoặc nhiều tháng.
• Gây phiền muộn cho bản thân hoặc ảnh hưởng tới mối quan hệ.

Mức độ có thể từ nhẹ (đôi khi khó giữ cương tới cuối) đến nặng (hầu như không đạt được cương). Bác sĩ thường dùng bảng câu hỏi ngắn như IIEF-5 để đánh giá mức độ và theo dõi điều trị.

Nguyên nhân: thường là sự kết hợp

Ở nam giới trên 40 tuổi, nguyên nhân thực thể, đặc biệt là mạch máu, chiếm phần lớn. Ở người trẻ, tâm lý đóng vai trò nhiều hơn, nhưng thực tế hầu hết trường hợp đều có cả hai: một vấn đề thực thể nhỏ gây thất bại, thất bại sinh ra lo âu, lo âu làm vấn đề nặng hơn. Khía cạnh tâm lý được phân tích riêng trong bài nguyên nhân tâm lý gây rối loạn cương.

Tín hiệu cảnh báo từ trái tim

Động mạch dương vật nhỏ hơn động mạch vành. Khi xơ vữa bắt đầu, lòng mạch nhỏ bị ảnh hưởng sớm hơn, nên rối loạn cương có thể xuất hiện vài năm trước khi có triệu chứng đau ngực. Vì vậy, một người đàn ông trung niên mới bị rối loạn cương nên được kiểm tra huyết áp, đường huyết, mỡ máu và đánh giá nguy cơ tim mạch. Đây không phải để gây hoang mang, mà là cơ hội vàng để phòng bệnh. Bài sức khỏe tim mạch đối với sinh lý nam giới giải thích rõ hơn mối liên hệ này.

Đối mặt: năm bước thực tế

Bước 1: Thừa nhận đây là vấn đề sức khỏe

Rối loạn cương không phải thước đo nam tính hay giá trị con người. Nó giống như tăng huyết áp hay đau lưng: một tình trạng cơ thể cần được chăm sóc.

Bước 2: Đi khám thay vì tự mua thuốc

Khám giúp tìm nguyên nhân, phát hiện bệnh nền và chọn điều trị an toàn. Tự mua thuốc có thể bỏ sót bệnh tim, gặp tương tác nguy hiểm hoặc dùng phải hàng giả.

Bước 3: Thay đổi lối sống song song

Bỏ thuốc lá, giảm rượu, giảm cân nếu thừa cân, vận động ít nhất 150 phút mỗi tuần, ngủ đủ. Những thay đổi này cải thiện cả chức năng cương lẫn hiệu quả của thuốc.

Bước 4: Nói chuyện với bạn đời

Im lặng dễ khiến bạn đời hiểu lầm là mình không còn hấp dẫn hoặc có người khác. Một cuộc trò chuyện thẳng thắn, ở thời điểm bình thường chứ không phải ngay sau "thất bại", giúp cả hai cùng nhìn vấn đề như một việc chung. Có thể bắt đầu bằng: "Anh đang gặp chút vấn đề sức khỏe, anh muốn đi khám, em có muốn đi cùng không?"

Bước 5: Kiên nhẫn với điều trị

Không phải phương pháp nào cũng hiệu quả ngay lần đầu. Cần vài lần thử, điều chỉnh, tái khám.

Các lựa chọn điều trị hiện nay

• Điều trị nguyên nhân: kiểm soát tiểu đường, huyết áp, đổi thuốc gây tác dụng phụ, điều trị testosterone thấp khi được xác nhận.
• Thuốc uống ức chế PDE5: Sildenafil, Tadalafil và các thuốc cùng nhóm, dùng theo đơn. Tìm hiểu cơ chế tại bài Sildenafil là gì.
• Tư vấn tâm lý, liệu pháp tình dục cho cá nhân hoặc cặp đôi.
• Thiết bị hút chân không tạo cương cơ học.
• Thuốc tiêm hoặc đặt tại chỗ khi thuốc uống không hiệu quả hoặc chống chỉ định.
• Phẫu thuật đặt thể hang nhân tạo cho trường hợp nặng không đáp ứng các phương pháp khác.

Chuẩn bị cho buổi khám đầu tiên

Để buổi khám hiệu quả, hãy ghi lại trước: vấn đề bắt đầu từ khi nào, xảy ra thường xuyên đến mức nào, có còn cương buổi sáng không, ham muốn có giảm không, có kèm xuất tinh sớm hay đau không. Liệt kê các thuốc đang dùng, thói quen hút thuốc, uống rượu, mức vận động. Nếu bạn đời sẵn lòng, đi cùng cũng giúp bác sĩ hiểu bức tranh đầy đủ hơn. Bác sĩ có thể hỏi những câu rất cụ thể; đó là vì họ cần thông tin để chọn hướng điều trị, không phải để làm bạn ngại.

Những điều nên tránh

• Dùng thực phẩm chức năng, rượu thuốc quảng cáo "cương ngay".
• Dùng thuốc của bạn bè.
• Uống rượu để "lấy can đảm".
• Đổ lỗi cho bạn đời hoặc né tránh mọi sự gần gũi.
• Bỏ qua khám tim mạch khi đã có dấu hiệu.

Đời sống tình dục không chỉ là cương cứng

Trong thời gian điều trị, các cặp đôi có thể duy trì sự gần gũi bằng những hình thức khác: ôm ấp, vuốt ve, trò chuyện. Giảm áp lực "phải giao hợp thành công" thường giúp cải thiện chính khả năng cương. Nhiều cặp vợ chồng thấy mối quan hệ gắn bó hơn sau khi cùng vượt qua giai đoạn này.